ਆਗਾਮੀ ਮਾਨਸੂਨ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਆਪਦਾ ਤਿਆਰੀਆਂ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਜ ਸੂਬੇ ਦੇ 13 ਹੜ੍ਹ ਸੰਭਾਵਿਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲੀ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਹੜ੍ਹ ਮੌਕ ਡਰਿੱਲ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਸਾਲ 2023 ਅਤੇ 2025 ਦੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਆਪਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ।ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਵਿੱਤ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (ਮਾਲ) ਅਤੇ ਆਪਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਵਧੀਕ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਡਾ. ਸੁਮਿਤਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ‘ਸਟੇਟ ਇੰਸੀਡੈਂਟ ਕਮਾਂਡਰ’ ਵਜੋਂ ਰਾਜ ਕੰਟਰੋਲ ਰੂਮ ਤੋਂ ਪੂਰੇ ਅਭਿਆਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਕੀਤਾ।
ਡਾ. ਸੁਮਿਤਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਆਪਦਾ ਤਿਆਰੀਆਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਾਲਮੇਲ ਸੁਧਾਰਨ, ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਤੰਤਰ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਮੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ, ਤਕਨੀਕ-ਸੰਚਾਲਿਤ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਆਪਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਡਰਿੱਲ ਤਿੰਨ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਭਿਆਸ ਇਹ ਮੌਕ ਡਰਿੱਲ ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ, ਅੰਬਾਲਾ, ਫਰੀਦਾਬਾਦ, ਫਤਿਹਾਬਾਦ, ਕੈਥਲ, ਕਰਨਾਲ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ, ਪੰਚਕੂਲਾ, ਪਾਣੀਪਤ, ਪਲਵਲ, ਸਿਰਸਾ, ਸੋਨੀਪਤ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਉੱਚ ਹੜ੍ਹ ਜੋਖਮ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਸਲ ਹੜ੍ਹ ਵਰਗੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਤੰਤਰ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰਨ ਲਈ ਹਰੇਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿਮੂਲੇਸ਼ਨ ਸਾਈਟਾਂ (ਅਭਿਆਸ ਸਥਾਨ) ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।
ਕਾਲਪਨਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਡਰਿੱਲ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰੀ ਮਾਨਸੂਨ ਬਾਰਸ਼ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ, ਘੱਗਰ, ਟਾਂਗਰੀ ਅਤੇ ਮਾਰਕੰਡਾ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਹੜ੍ਹ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਜਲ-ਥਲ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਠੱਪ ਹੋਣ ਵਰਗੀਆਂ ਕਾਲਪਨਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਰਾਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮੁੱਚੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਹਿ, ਪੁਲਿਸ, ਸਿੰਚਾਈ, ਸਿਹਤ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਊਰਜਾ, ਆਵਾਜਾਈ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਥਾਨਕ ਇਕਾਈਆਂ ਅਤੇ ਜਨ ਸਿਹਤ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸਮੇਤ 24 ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਸਾਰੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰਾਂ ਨੇ ‘ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਉੱਤਰਦਾਈ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ’ ਵਜੋਂ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ।
ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਮੁਹਿੰਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਐੱਸ.ਡੀ.ਆਰ.ਐੱਫ., ਐੱਨ.ਡੀ.ਆਰ.ਐੱਫ., ਪੁਲਿਸ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਫਾਇਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਖੋਜ ਅਤੇ ਬਚਾਅ, ਨਿਕਾਸੀ ਡਰਿੱਲ, ਰਾਹਤ ਕੈਂਪ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ਨੇੜੇ ਫਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੱਢਣ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਪਰਖ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਜੋ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਐੱਨ.ਡੀ.ਐੱਮ.ਏ. ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡੀਅਰ ਰਵਿੰਦਰ ਗੁਰੰਗ (ਰਿਟਾਇਰਡ) ਨੇ ਰਾਜ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਤੋਂ ਅਭਿਆਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ। ਅਸਮ ਰਾਜ ਆਫ਼ਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਥਾਰਟੀ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈ ਕੇ ਹੜ੍ਹ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਆਪਣੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ। ਇਸ ਡਰਿੱਲ ਵਿੱਚ 'ਆਫ਼ਤ ਮਿੱਤਰ' ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ, ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ, ਐੱਨ.ਸੀ.ਸੀ., ਐੱਨ.ਐੱਸ.ਐੱਸ., ਨਹਿਰੂ ਯੁਵਾ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਐੱਨ.ਜੀ.ਓਜ਼ ਨੇ ਵੀ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨਿਭਾਈ।